Khi chọn kem chống nắng, nhiều người thường băn khoăn SPF 30 và SPF 50 khác nhau thế nào, loại nào phù hợp hơn với sinh hoạt hằng ngày và khi hoạt động ngoài trời. Bên cạnh SPF, những ký hiệu như PA+++ hay PA++++ trên kem chống nắng tại Nhật cũng khiến không ít người khó lựa chọn.
Theo Bộ Môi trường Nhật Bản và Hiệp hội Công nghiệp Mỹ phẩm Nhật Bản, SPF và PA là những chỉ số giúp lựa chọn sản phẩm chống nắng phù hợp. Tuy nhiên, để bảo vệ da tốt, còn cần xem xét hoàn cảnh tiếp xúc với tia UV, lượng sản phẩm sử dụng và việc bôi lại kem chống nắng.
Trước tiên, cần phân biệt UVA và UVB
Tia cực tím từ ánh nắng mặt trời gồm nhiều loại, trong đó UVA và UVB là hai loại có ảnh hưởng đáng chú ý đến da.
| UVA | UVB | |
|---|---|---|
| Tên đầy đủ | Ultraviolet A | Ultraviolet B |
| Bước sóng | Khoảng 315–400 nm | Khoảng 280–315 nm |
| Đặc điểm | Có khả năng đi sâu hơn vào da | Tác động chủ yếu ở lớp ngoài của da |
| Ảnh hưởng thường gặp | Sạm da, tăng sắc tố, góp phần vào lão hóa da do ánh sáng | Đỏ da, cháy nắng |
| Chỉ số liên quan | PA | SPF |
1. SPF là gì?
SPF (Sun Protection Factor) là chỉ số chủ yếu thể hiện mức độ bảo vệ da trước UVB – loại tia cực tím có liên quan đến tình trạng da đỏ và cháy nắng.
Trong phép đo SPF, người ta so sánh lượng tia UV cần thiết để gây đỏ da nhẹ giữa vùng da có bôi sản phẩm chống nắng và vùng không bôi sản phẩm. Bộ Môi trường Nhật Bản cho biết phép thử tiêu chuẩn sử dụng lượng sản phẩm 2 mg/cm².
Có thể hiểu đơn giản:
SPF càng cao → mức bảo vệ trước tác động gây đỏ da của UVB càng cao trong điều kiện thử nghiệm.
Hiệp hội Công nghiệp Mỹ phẩm Nhật Bản cũng giải thích rằng khi kết quả đo cho thấy SPF cao hơn 50 một cách có ý nghĩa, sản phẩm sẽ được ghi SPF50+.
2. SPF 30 và SPF 50 khác nhau thế nào? Cách chọn kem chống nắng đúng
Vậy SPF 30 và SPF 50 khác nhau thế nào?
Khác biệt cơ bản nằm ở mức độ bảo vệ trước UVB: SPF50 thể hiện mức bảo vệ UVB cao hơn SPF30 trong điều kiện thử nghiệm tiêu chuẩn.
Tuy nhiên, không nên hiểu con số này theo cách:
SPF50 = bảo vệ lâu gần gấp đôi SPF30.
SPF không đơn thuần là số giờ bạn có thể đứng ngoài nắng. Trong thực tế, hiệu quả của sản phẩm còn phụ thuộc vào việc có bôi đủ lượng hay không, lớp kem có đều không và có bị mất đi do mồ hôi, nước, khăn lau hoặc ma sát với quần áo hay không.
Vì vậy, thay vì chỉ hỏi “SPF30 hay SPF50 tốt hơn?”, câu hỏi hợp lý hơn là:
“Mức SPF nào phù hợp với hoàn cảnh mình sắp sử dụng?”
3. SPF cao hơn có nghĩa chống nắng lâu hơn không?
Không nên hiểu như vậy.
Bộ Môi trường Nhật Bản nhấn mạnh rằng kem chống nắng không phải để giúp chúng ta có thể ở dưới ánh nắng trong thời gian tùy ý. Đây là một biện pháp giúp tăng khả năng bảo vệ khi không thể tránh hoàn toàn việc tiếp xúc với tia UV.
Ngay cả khi sử dụng SPF50+, lớp sản phẩm trên da vẫn có thể giảm dần khi bạn:
đổ mồ hôi, xuống nước, lau mặt bằng khăn hoặc cọ xát da với tay và quần áo.
Do đó, SPF cao không thay thế cho việc sử dụng đủ lượng và bôi lại khi cần thiết.
4. PA là gì? Vì sao cần xem cả SPF và PA?
Khi chọn kem chống nắng, chỉ nhìn SPF là chưa đủ.
PA (Protection Grade of UVA) thể hiện mức độ bảo vệ trước UVA.
Trước tiên chúng tìm hiểu UVA và UVB khác nhau thế nào?
Tia cực tím từ ánh nắng mặt trời thường được chia thành nhiều loại, trong đó UVA và UVB là hai loại có ảnh hưởng đáng chú ý đến da.
Tại Nhật Bản, PA được chia thành 4 mức:
| Ký hiệu | Mức bảo vệ UVA |
|---|---|
| PA+ | Có khả năng bảo vệ |
| PA++ | Khả năng bảo vệ khá cao |
| PA+++ | Khả năng bảo vệ rất cao |
| PA++++ | Khả năng bảo vệ cực kỳ cao |
Số dấu “+” càng nhiều thì khả năng bảo vệ trước UVA càng cao.
Có thể ghi nhớ đơn giản:
SPF → chủ yếu xem khả năng bảo vệ UVB
PA → xem khả năng bảo vệ UVA
Vì vậy, khi mua kem chống nắng, nên kiểm tra cả SPF và PA, thay vì chỉ chọn sản phẩm có số SPF lớn nhất.
5. Nên chọn SPF 30 hay SPF 50 trong từng trường hợp?
Bộ Môi trường Nhật Bản không đưa ra quy tắc rằng “mọi người đi làm phải dùng SPF30” hay “đi biển bắt buộc dùng SPF50”. Thay vào đó, hướng dẫn khuyến nghị chọn mức bảo vệ dựa trên hoàn cảnh và cường độ tiếp xúc với tia UV.
Biểu đồ hướng dẫn của Nhật cho thấy sinh hoạt hằng ngày như đi mua sắm, phơi quần áo thường nằm ở vùng cần mức bảo vệ thấp hơn. Các hoạt động ngoài trời nhẹ cần mức cao hơn, còn khi ở ngoài trời lâu dưới ánh nắng mạnh, chơi thể thao, đi hiking, nghỉ dưỡng ngoài trời hoặc đi biển thì nên lựa chọn sản phẩm có SPF và PA cao hơn.
Do đó:
SPF30 có thể là lựa chọn phù hợp trong nhiều hoàn cảnh sinh hoạt và hoạt động ngoài trời thông thường.
SPF50 hoặc SPF50+ đáng cân nhắc hơn khi phải tiếp xúc với tia UV mạnh hoặc ở ngoài trời trong thời gian dài.
Quan trọng nhất là không phải lúc nào SPF cao nhất cũng là lựa chọn duy nhất đúng. Sản phẩm cần phù hợp với hoàn cảnh và phải được sử dụng đúng cách.
6. Tính chống nước trên kem chống nắng Nhật là gì?
Khi mua kem chống nắng tại Nhật, bạn có thể thấy thêm ký hiệu UV耐水性（yūbui taisuisei）: tính chống nước, tức khả năng duy trì hiệu quả chống UV sau khi tiếp xúc với nước.
Hiệp hội Công nghiệp Mỹ phẩm Nhật Bản hiện chia mức này thành hai cấp:
UV耐水性★
UV耐水性★★
Số sao biểu thị mức đánh giá khả năng duy trì hiệu quả chống UV khi tiếp xúc với nước.
Ký hiệu này đặc biệt hữu ích khi lựa chọn sản phẩm để đi biển, bơi hoặc tham gia các hoạt động thường xuyên tiếp xúc với nước.
Tuy nhiên, chống nước không có nghĩa sản phẩm sẽ không bao giờ trôi. Ma sát, khăn lau, nước và các hoạt động cơ thể vẫn có thể làm giảm lượng kem trên da.
7. Bôi kem chống nắng thế nào để đạt hiệu quả?
Chọn được SPF và PA phù hợp mới chỉ là bước đầu.
Theo hướng dẫn của Nhật Bản, nếu sử dụng lượng quá ít hoặc bôi không đều, bạn có thể không đạt được mức bảo vệ như mong đợi.
Bộ Môi trường Nhật Bản hướng dẫn nên bôi kem chống nắng trước khi ra ngoài, sử dụng đủ lượng và tán đều để hạn chế bỏ sót. Những vùng thường tiếp xúc trực tiếp với ánh nắng như mũi, vai hoặc phần trên của lưng cũng cần được chú ý.
Về việc bôi lại, Hiệp hội Công nghiệp Mỹ phẩm Nhật Bản khuyến nghị lấy khoảng 2–3 giờ một lần làm mốc tham khảo và điều chỉnh tùy tình trạng thực tế. Nếu kem đã bị trôi do mồ hôi, nước hoặc lau bằng khăn thì nên bôi lại sớm hơn.
Ghi nhớ: SPF cao nhưng bôi quá ít hoặc để lớp kem bị trôi vẫn có thể làm giảm hiệu quả bảo vệ thực tế.
8. Đừng chỉ dựa vào kem chống nắng
Một nguyên tắc quan trọng trong hướng dẫn của Nhật Bản là giảm lượng tia UV tiếp xúc với cơ thể, chứ không chỉ phụ thuộc vào mỹ phẩm chống nắng.
Ngoài kem chống nắng, có thể kết hợp các biện pháp như đội mũ rộng vành, sử dụng ô che nắng, mặc áo dài tay và đeo kính râm.
Bộ Môi trường Nhật Bản cũng lưu ý rằng tiếp xúc quá mức với tia UV có thể gây cháy nắng, góp phần hình thành nếp nhăn, đốm sắc tố và về lâu dài liên quan đến những ảnh hưởng khác đối với da và mắt.
Vì vậy, kem chống nắng nên được xem là một phần trong nhiều biện pháp bảo vệ cơ thể trước tia UV, chứ không phải một “lá chắn tuyệt đối”.
9. Câu hỏi thường gặp
SPF30 hay SPF50 tốt hơn?
Không có một mức SPF tốt nhất cho mọi hoàn cảnh. SPF50 có mức bảo vệ UVB cao hơn SPF30 trong điều kiện thử nghiệm, nhưng nên lựa chọn dựa trên cường độ tia UV, thời gian hoạt động ngoài trời và hoàn cảnh sử dụng.
SPF50 có cần bôi lại không?
Có. Lớp kem có thể bị mất đi do mồ hôi, nước, khăn lau và ma sát. Hướng dẫn của Hiệp hội Công nghiệp Mỹ phẩm Nhật Bản lấy khoảng 2–3 giờ làm mốc tham khảo để kiểm tra và bôi lại, hoặc bôi sớm hơn nếu sản phẩm đã bị trôi.
Có SPF rồi thì cần quan tâm PA không?
Có. SPF chủ yếu liên quan đến khả năng bảo vệ trước UVB, còn PA cho biết mức độ bảo vệ trước UVA. Khi lựa chọn kem chống nắng, nên xem cả hai chỉ số.
10. Kết luận
SPF30 và SPF50 khác nhau chủ yếu ở mức độ bảo vệ trước UVB trong điều kiện thử nghiệm, trong đó SPF50 có mức bảo vệ cao hơn. Tuy nhiên, SPF50 không có nghĩa có thể ở dưới nắng lâu tùy ý hoặc không cần bôi lại.
Khi lựa chọn kem chống nắng, hãy nhớ:
SPF → UVB
PA → UVA
Chọn chỉ số theo hoàn cảnh → bôi đủ lượng → bôi lại khi cần
Với sinh hoạt hằng ngày, không nhất thiết lúc nào cũng phải chọn mức SPF cao nhất. Ngược lại, khi ở ngoài trời lâu, tiếp xúc với tia UV mạnh hoặc đi biển, nên lựa chọn mức bảo vệ cao hơn và chú ý thêm khả năng chống nước.
Nói cách khác, kem chống nắng phù hợp không đơn giản là sản phẩm có con số cao nhất, mà là sản phẩm phù hợp với hoàn cảnh và được sử dụng đúng cách.
Nguồn tham khảo
1. Bộ Môi trường Nhật Bản – Cẩm nang Sức khỏe Môi trường về Tia UV 2020
Tài liệu hướng dẫn về ảnh hưởng của tia UV, cách đánh giá SPF/PA, lựa chọn và sử dụng kem chống nắng.
2. Hiệp hội Công nghiệp Mỹ phẩm Nhật Bản – Giải thích SPF, PA và khả năng chống nước
Xem tài liệu về SPF, PA và UV耐水性
3. Hiệp hội Công nghiệp Mỹ phẩm Nhật Bản – Nguyên tắc bảo vệ da trước tia UV
Nguồn hướng dẫn lựa chọn sản phẩm theo hoàn cảnh, sử dụng đủ lượng và bôi lại khoảng 2–3 giờ tùy tình trạng.
Xem hướng dẫn sử dụng kem chống nắng
HGTJAPAN ngoài cung cấp dịch vụ phiên dịch y tế, hỗ trợ khám và điều trị bằng phương pháp tế bào gốc tại Nhật Bản, còn là đơn vị phân phối thực phẩm chức năng và dụng cụ phúc lợi y tế chính hãng từ Nhật. Quý khách có nhu cầu, vui lòng liên hệ ngay với HGTJAPAN để được tư vấn chi tiết nhanh chóng.
